Trang chủ »

Làm gì để ngành kho vận cạnh tranh được?

Làm gì để ngành kho vận cạnh tranh được?
(Ngày đăng: 31-12-2018 20:03:56)
Chi phí cao, thủ tục hành chính nhiêu khê, chậm trễ trong giao nhận, thiếu hành lang kho vận hợp lý... là những vấn đề đang khiến cho ngành vận chuyển giao nhận (logistics) của Việt Nam kém tính cạnh tranh hơn so với các nước trên thế giới.

Những vấn đề này đã được các chuyên gia, đại diện Chính phủ phân tích, mổ xẻ tại buổi hội thảo chuyên ngành logistics chủ đề “Tìm nguồn lực mới cho tăng trưởng bền vững” do Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam (WB) tổ chức ngày 10-01 tại khách sạn InterContinental Asiana Saigon, TPHCM.

Doanh nghiệp mất thêm hàng trăm triệu đô la Mỹ mỗi năm

Theo báo cáo mà WB công bố tại hội thảo, các công ty vận tải biển Việt Nam mỗi năm mất thêm khoảng 100 triệu đô la Mỹ do thủ tục thông quan chậm trễ dẫn đến hàng bị lưu kho lâu hơn. Con số này dự tính sẽ tăng lên 180 triệu đô la Mỹ vào năm 2020.

WB khuyến nghị để giảm chi chí phí lưu kho cần giảm các quy trình hải quan trên giấy tờ, đồng thời, tăng cường các tuyến hành lang vận tải thủy quan trọng.

Logistics yếu kém, thêm khổ cho doanh nghiệp

Báo cáo của WB cho biết, hiện nay dịch vụ kho vận của Việt Nam đắt hơn các nước trong khu vực như Trung Quốc, Malaysia và Thái Lan. WB ước tính các công ty vận tải biển Việt Nam mỗi năm mất thêm 100 triệu đô la Mỹ do thủ tục thông quan chậm trễ dẫn đến hàng bị lưu kho lâu hơn. Con số này dự tính sẽ tăng lên 180 triệu đô la Mỹ vào năm 2020. Ngoài ra, WB cũng chỉ ra nhiều yếu tố làm tăng chi phí như quy định rườm rà, áp dụng không nhất quán, mất cân đối cung cầu về hạ tầng…

Dưới góc nhìn của chủ hàng và nhà cung cấp dịch vụ quốc tế, ông John Isbell, chuyên viên tại Cambridge Sytematics, Inc, cho rằng chi phí vận chuyển cao, tiền bôi trơn, chuỗi cung ứng có độ tin cậy thấp đang làm cho ngành dịch vụ vận tải và kho vận của Việt Nam “dưới chuẩn so với một vài nước xung quanh”.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia của WB những nhược điểm này hoàn toàn có thể khắc phục nếu Chính phủ tiến hành một số biện pháp như giảm thiểu các quy trình hải quan dựa trên giấy tờ, xây dựng hành lang kho vận đa phương thức để đảm bảo hạ tầng phù hợp cho việc vận chuyển hàng container bằng xe tải và xà lan ít bị chậm trễ vì thủ tục.

Ngoài ra, các biện pháp như mở cửa thị trường dịch vụ kho vận và tạo cân đối cung cầu trong vận tải đường bộ cần được nhanh chóng thực hiện.

Báo cáo cũng chỉ ra rằng một ngành dịch vụ kho vận hiệu quả hơn sẽ giúp các nhà đầu tư nước ngoài và trong nước sản xuất hàng xuất khẩu với chi phí trên bộ thấp hơn các nước khác. Tăng cường ngành kho vận cũng phù hợp với tầm nhìn dài hạn về tăng trưởng dựa trên xuất khẩu của Việt Nam.

Tăng vận tải thủy để giảm ô nhiễm môi trường

Hiện nay, vận tải đường thuỷ nội địa và ven biển của Việt Nam chiếm khoảng 52% tổng trọng tải lưu thông trên cả nước, hai phương thức vận tải này tạo việc làm cho những người nghèo và cận nghèo ở nông thôn.

Tuy nhiên, các phương thức vận tải quan trọng này lại thiếu đầu tư, nâng cấp và bảo dưỡng, vì vậy chỉ sử dụng được tàu có công suất và quy mô nhỏ. Ở Việt Nam, tải trọng trung bình của tàu lưu thông trên sông là 100 tấn, rất thấp so với tải trọng trung bình 2.500 tấn ở Tây Âu.

Thực tế cho thấy, tàu càng lớn thì càng có giá trị kinh tế, giảm được chi phí vận tải và lượng khí thải và khí nhà kính tính trên một đơn vị tấn/km. Ở Việt Nam, phí vận chuyển mỗi tấn/km cho một tàu trọng tải 700 tấn sẽ thấp hơn 60% so với tàu có trọng tải 100 tấn, lượng khí thải CO2 cũng giảm đến 60%.

WB khuyến nghị, Việt Nam nên ưu tiên đầu tư các hạng mục hành lang vận tải nội địa chính gồm hành lang  ở Đồng bằng sông Cửu Long (nối Vĩnh Long với TPHCM), và hành lang ở Đồng bằng sông Hồng (nối Quảng Ninh với Việt Trì).

Theo các chuyên gia của WB, việc tăng cường đầu tư vào vận tải thủy nội địa và vận tải ven biển sẽ mang lại lợi ích kinh tế rất lớn cho Việt Nam, một đất nước có bờ biển dài và nhiều dòng sông lớn. Đầu tư vào ngành vận tải đường thủy không chỉ đáp ứng cân đối cung, cầu, vì các loại xà lan kích cỡ lớn hơn, ngoài giảm chi phí còn xả ít chất gây ô nhiễm môi trường hơn.

Đây là một lợi ích đáng kể, nhất là khi Việt Nam chịu nhiều rủi ro do biến đổi khí hậu gây ra. WB cũng đề xuất thành lập Quỹ bảo trì đường thủy nhằm đảm bảo vốn phục vụ công tác bảo dưỡng các tuyến quan trọng trong mạng lưới vận tải đường sông quốc gia được tốt hơn. 

Ông Luis Blancas, chuyên gia giao thông vận tải, thuộc Ban phát triển bền vững Đông Á - Thái Bình Dương của WB tại Việt Nam khuyến nghị Chính phủ Việt Nam cần hoàn thiện hệ thống luật lệ hải quan, cải thiện hệ thống hạ tầng, bố trí cảng hợp lý và cần một hệ thống kho vận hiệu quả hơn.